Trang chủBlogCBM là gì? Tìm hiểu chi tiết về CBM trong xuất nhập khẩu
CBM là gì? Tìm hiểu chi tiết về CBM trong xuất nhập khẩu
CBM là gì trong xuất nhập khẩu? CBM là đơn vị đo thể tích hàng hóa được dùng phổ biến. Xem cách tính CBM theo SEA, AIR, hàng lẻ giúp tối ưu chi phí vận chuyển.
Trong quá trình vận chuyển hàng hóa quốc tế, rất nhiều doanh nghiệp băn khoăn CBM là gì và vì sao chỉ số này lại ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí logistics. Thực tế cho thấy, hiểu đúng CBM là gì trong xuất nhập khẩu giúp doanh nghiệp chủ động tính cước, tối ưu không gian lưu trữ hàng hóa và hạn chế phát sinh không đáng có. Cùng InterLOG tìm hiểu ngay!
1. CBM là gì?
CBM (Cubic Meter) là đơn vị đo thể tích hàng hóa, được tính bằng mét khối (m³). Chỉ số này thể hiện không gian thực tế mà một kiện hoặc một lô hàng chiếm trên container, tàu biển, máy bay hay kho bãi.
Trong hoạt động logistics, CBM trong xuất nhập khẩu thường được hiểu là cơ sở để đơn vị vận chuyển xác định chi phí đối với những lô hàng cồng kềnh nhưng có trọng lượng nhẹ. Đây là lý do nhiều mặt hàng dù không nặng vẫn có cước vận chuyển cao.
2. CBM giữ vai trò gì trong logistics?
Sau khi nắm được CBM là gì trong xuất nhập khẩu, doanh nghiệp sẽ thấy CBM giữ vai trò quan trọng ở nhiều khâu:
Tối ưu hóa không gian: Là căn cứ so sánh giữa trọng lượng thực tế và trọng lượng thể tích. Qua đó giúp doanh nghiệp biết chính xác lô hàng chiếm bao nhiêu không gian, từ đó đóng gói hiệu quả hơn và xếp hàng khoa học, tránh lãng phí diện tích.
Lựa chọn phương thức vận chuyển: Là chỉ số quan trọng để so sánh và chọn lựa phương tiện phù hợp nhất (ví dụ: chọn container FCL/LCL, loại xe tải…). Nhờ vậy giúp hãng vận chuyển phân bổ không gian container và phương tiện hiệu quả.
Tính giá cước vận chuyển: Hầu hết các công ty vận tải (đường biển, hàng không, bộ) dùng CBM để tính cước, đặc biệt với hàng cồng kềnh nhưng nhẹ. Họ sẽ so sánh giữa trọng lượng thực và trọng lượng tính theo thể tích (dựa trên CBM) để tính cước trên cơ sở số nào lớn hơn (chargeable weight). Vì thế việc tính toán CBM chuẩn hỗ trợ doanh nghiệp dự toán chi phí logistics chính xác hơn.
Lập kế hoạch vận hành mượt mà: Xác định chính xác đơn vị CBM của kiện hàng hỗ trợ việc lên kế hoạch nhập/xuất hàng khoa học. Qua đó thúc đẩy quy trình sắp xếp kho bãi, điều phối nhân lực - thiết bị bốc xếp diễn ra mượt mà, nhanh chóng.
Xác định đúng CBM giúp giảm rủi ro tranh chấp cước do sai lệch kích thước hàng hóa.
3. Hướng dẫn cách quy đổi CBM chuẩn xác trong xuất nhập khẩu
Sau khi hiểu rõ CBM trong xuất nhập khẩu là gì và vai trò thế nào, việc tiếp theo doanh nghiệp cần quan tâm là cách quy đổi CBM sao cho chính xác. Tùy theo đơn vị đo và phương thức vận chuyển, cách tính CBM sẽ có những điểm khác nhau cần lưu ý.
3.1. Tính quy đổi CBM theo cm
Đây là cách tính CBM phổ biến nhất và được áp dụng cho hầu hết các loại hàng hóa trong thực tế. Việc đo đúng kích thước theo cm giúp hạn chế sai lệch thể tích và tránh phát sinh chi phí khi làm hàng.
Công thức: CBM = (Dài × Rộng × Cao) ÷ 1.000.000 × Số kiện
3.2. Cách thức quy đổi CBM theo kg
Trong vận chuyển quốc tế, CBM không chỉ dừng lại ở việc tính thể tích mà còn được quy đổi sang trọng lượng tính cước. Mỗi phương thức vận chuyển sẽ có hệ số quy đổi khác nhau để so sánh với trọng lượng thực tế. Quy ước phổ biến như sau:
Đường biển: 1 CBM ≈ 1.000 kg
Đường hàng không: 1 CBM ≈ 167 kg
Đường bộ: 1 CBM ≈ 333 kg
4. Cách tính CBM theo các loại hàng hóa
Không phải mọi loại hàng đều áp dụng CBM theo cùng một cách tính giống nhau. Tùy vào hình thức vận chuyển và đặc thù lô hàng, CBM sẽ được khai thác linh hoạt để tối ưu chi phí. Cụ thể là:
4.1. Tính CBM theo loại hàng SEA
Với vận chuyển hàng hóa quốc tế bằng đường biển, CBM đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc phân bổ không gian container. Đây cũng là phương thức mà CBM được sử dụng nhiều nhất, đặc biệt với hàng lẻ và hàng ghép.
Bước 1: Xác định tổng trọng lượng thực tế của lô hàng
Tổng khối lượng hàng hóa được tính bằng cách nhân trọng lượng từng kiện với số lượng kiện. Ví dụ: 700 kg × 10 kiện = 7.000 kg.
Bước 2: Tính CBM của hàng hóa
Trước tiên, quy đổi kích thước từ cm sang mét để tính thể tích mỗi kiện. VD: 1,5 m × 1 m × 1,6 m = 2,4 m³/kiện. Tổng CBM của toàn bộ lô hàng sẽ là: 2,4 m³ × 10 kiện = 24 m³.
Tính CBM theo loại hàng SEA áp dụng công thức Dài × Rộng × Cao
Bước 3: Quy đổi CBM sang trọng lượng thể tích
Đối với hàng SEA, hệ số quy đổi thông dụng là 1 m³ tương đương 1.000 kg.
Như vậy, trọng lượng thể tích của lô hàng là: 24 m³ × 1.000 kg = 24.000 kg.
Bước 4: So sánh trọng lượng để tính cước vận chuyển
Cuối cùng, so sánh giữa:
Trọng lượng thực tế: 7.000 kg
Trọng lượng thể tích: 24.000 kg
Do trọng lượng thể tích lớn hơn, đơn vị vận chuyển sẽ áp dụng mức cước dựa trên 24.000 kg, thay vì trọng lượng thực tế của hàng.
Trong vận chuyển hàng không, CBM được quy đổi sang trọng lượng thể tích theo tỷ lệ 1 CBM = 167 kg. Ví dụ, một lô hàng gồm 10 kiện, mỗi kiện có kích thước 150 × 120 × 110 cm và nặng 55 kg.
Sau khi quy đổi kích thước sang mét, thể tích mỗi kiện là 1,98 m³. Trọng lượng thể tích tương ứng là 330 kg, trong khi tổng trọng lượng thực tế của lô hàng là 550 kg. Do trọng lượng thực tế lớn hơn trọng lượng thể tích, cước vận chuyển sẽ được tính theo 550 kg.
Với hàng lẻ (LCL), chi phí vận chuyển thường được xác định dựa trên việc so sánh giữa tổng trọng lượng thực tế và tổng CBM của lô hàng. Ví dụ, một lô hàng gồm 5 kiện, mỗi kiện có kích thước 110 × 120 × 150 cm (tương đương 1,1 × 1,2 × 1,5 m) và nặng 300 kg. Tổng trọng lượng thực tế của lô hàng là 1.500 kg (1,5 tấn).
Trong khi đó, tổng CBM được tính bằng cách nhân thể tích mỗi kiện với số lượng, cho kết quả 9,9 m³. Do CBM lớn hơn trọng lượng thực tế, cước vận chuyển sẽ được tính theo CBM thay vì theo cân nặng.
Tính CBM theo kiện hàng lẻ giúp đơn vị vận chuyển phân bổ không gian hợp lý, và đảm bảo mức phí phản ánh đúng diện tích mà lô hàng chiếm chỗ.
5. Cần lưu ý gì khi sử dụng CBM?
CBM là yếu tố then chốt trong việc xác định chi phí và phương án vận chuyển hàng hóa. Nếu áp dụng không đúng, doanh nghiệp rất dễ phát sinh chi phí ngoài dự kiến hoặc gặp rắc rối trong khâu giao nhận. Để hạn chế sai sót và tối ưu hiệu quả vận hành, bạn cần đặc biệt chú ý các điểm sau:
Đo đạc kích thước chuẩn xác: Hàng hóa cần được đo đầy đủ chiều dài, chiều rộng và chiều cao với độ chính xác cao. Tất cả thông số phải được quy đổi về đơn vị mét trước khi tính CBM, bởi chỉ một sai lệch nhỏ cũng có thể khiến chi phí vận chuyển tăng đáng kể.
Nắm rõ quy định của từng đơn vị vận chuyển: Mỗi hãng vận tải hoặc thị trường quốc tế có thể áp dụng cách tính CBM và chính sách giá khác nhau. Việc tìm hiểu trước các quy định này giúp bạn chủ động dự toán chi phí và tránh phát sinh không mong muốn.
Cân nhắc với hàng hóa có tính chất đặc thù: Với hàng nguy hiểm, dễ vỡ hoặc cần kiểm soát nhiệt độ, CBM không phải là yếu tố duy nhất quyết định giá cước. Các yêu cầu về bảo quản, đóng gói và điều kiện vận chuyển đặc biệt cũng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí cuối cùng.
6. Câu hỏi thường gặp về CBM
Khi tìm hiểu CBM là gì trong xuất nhập khẩu, nhiều doanh nghiệp và cá nhân cũng gặp không ít thắc mắc xoay quanh cách tính và cách áp dụng trong thực tế. InterLOG đã tổng hợp và giải đáp các câu hỏi thường gặp, giúp bạn hiểu đúng bản chất CBM và tránh nhầm lẫn khi tính chi phí logistics.
6.1. Điểm khác biệt giữa CBM và trọng lượng thực tế?
CBM dùng để xác định dung tích chiếm chỗ của hàng hóa, còn trọng lượng phản ánh mức nặng nhẹ thực tế. Với những mặt hàng tuy nhẹ nhưng cồng kềnh, đơn vị vận chuyển thường áp dụng cách tính cước dựa trên CBM thay vì cân nặng.
CBM không quyết định trực tiếp nhanh hay chậm của quá trình vận chuyển. Tuy nhiên việc tính toán CBM chính xác giúp sắp xếp hàng hóa hợp lý, khai thác tối đa không gian phương tiện và gián tiếp nâng cao hiệu quả giao nhận.
CBM không làm nhanh hay chậm thời gian vận chuyển, nhưng tác động đến hiệu quả khai thác phương tiện và tối ưu hóa quy trình nên cần tính toán hợp lý.
Nhìn chung, trong xuất nhập khẩu, CBM không chỉ là con số kỹ thuật mà còn là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí, hiệu quả vận chuyển và khả năng tối ưu chuỗi logistics. Việc tính sai CBM có thể khiến doanh nghiệp phát sinh cước phí lớn hoặc gặp khó khăn khi làm việc với hãng vận tải. Chính vì vậy, lựa chọn một đơn vị am hiểu và tính CBM chính xác ngay từ đầu là điều rất quan trọng.
Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm xử lý đa dạng mặt hàng SEA, Air và hàng lẻ, InterLOG sẽ giúp doanh nghiệp tính CBM sát thực tế, đúng chuẩn hãng vận chuyển; đồng thời giải thích rõ ràng cách quy đổi CBM, trọng lượng thể tích… Ngoài ra, InterLOG còn hỗ trợ tư vấn cách đóng gói, sắp xếp hàng hóa để giảm thể tích chiếm chỗ. Qua đó giúp doanh nghiệp vận hành hiệu quả, tiết kiệm chi phí và hạn chế rủi ro phát sinh khi đối soát.
>> Đồng hành cùng InterLOG, doanh nghiệp không chỉ được hỗ trợ tính CBM chuẩn xác mà còn được tư vấn giải pháp logistics tối ưu, minh bạch và hiệu quả cho từng lô hàng. Liên hệ ngay để được tư vấn chi tiết!
